Financiële en administratieve zaken rondom geboorte

Bij het krijgen van een kindje verandert er ook van alles op financieel en administratief gebied. Zo moet u bijvoorbeeld uw kindje aanmelden bij uw zorgverzekeraar. Maar er verandert meer. U leest hier alle informatie.

Erkenning

Als u getrouwd bent, is de biologische vader automatisch de ‘officiële vader’ van het kind. Als u niet getrouwd bent en het vaderschap wel officieel wilt vastleggen, moet u het kind ‘erkennen’ bij de gemeente. Dit kan op drie manieren:

  • Voor de geboorte van uw kind. 
  • Bij de geboorteaangifte van uw kind.
  • Na de geboorte van uw kind. Hiervoor is de leeftijd van uw kind niet van belang.

Als de moeder niet aanwezig kan zijn, kan ze schriftelijk toestemming geven. U leest hierover meer op de website van de Rijksoverheid.

Ouderlijk gezag

Ouderlijk gezag is het recht en de plicht van de ouder om zijn of haar kind op te voeden en te verzorgen. Ouders hebben automatisch het ouderlijke gezag over kinderen die geboren zijn tijdens huwelijk of geregistreerd partnerschap. In alle andere gevallen heeft de moeder het eenhoofdig ouderlijk gezag. Vaders die samenwonen en het kind bij de Burgerlijke Stand erkennen krijgen niet automatisch het ouderlijke gezag. Dat moet apart worden aangevraagd bij de rechtbank.

Aangifte bij de gemeente

Het tellen van de vingertjes, het wegen, het meten... Er wordt nogal wat genoteerd die eerste dagen. Maar het wordt pas echt officieel als u uw kindje aangeeft bij de gemeente. Dit gaat als volgt: 

  • De vader (of degene die het kind erkend heeft) moet het kind aangeven bij de Burgerlijke Stand. 
  • Doe dit binnen drie dagen na de geboorte in de gemeente waar het kind geboren is. 
  • Leg van tevoren een geldig legitimatiebewijs klaar en als u getrouwd bent, ook het trouwboekje.
  • Schrijf na de geboorte meteen de datum en tijd op, zodat u deze niet vergeet.
  • Als het geboortekaartje al klaar is kunt u dit meenemen. Dit voorkomt spelfouten bij de aangifte.
  • Neem de tijd om alles aandachtig te controleren.
  • Na de aangifte krijgt u automatisch het Burgerservicenummer (BSN) voor uw zoon of dochter thuisgestuurd.

Zorg voor uw kind vastleggen

In een periode die in het teken staat van het nieuwe leventje in uw buik, wilt u er misschien liever niet over nadenken. Maar het is ook goed om even stil te staan bij de gevolgen van overlijden. Wie voedt bijvoorbeeld uw kind op in het geval dat u beiden komt te overlijden? U kunt dit bij de notaris vastleggen in een testament. Het is namelijk niet vanzelfsprekend dat uw kind aan naaste familie wordt toegekend.

Als u niets heeft vastgelegd in een testament, dan neemt de familierechter de beslissing in overleg met de familie. Wil of kan niemand in de familie- of vriendenkring de voogdij over het kind op zich nemen, dan krijgt de voogdij-instelling het gezag over het kind. De instelling probeert een geschikt pleeggezin te vinden of het kind te begeleiden bij het zelfstandig wonen.

Uitkering bij overlijden

Als u of uw partner iets overkomt, dan wilt u het natuurlijk financieel goed geregeld hebben. Bijvoorbeeld dat de achterblijvende ouder met uw kind in het huis kan blijven wonen waar u nu woont. Met de OHRA Overlijdensrisicoverzekering verzekert u een vast bedrag dat in één keer wordt uitgekeerd na overlijden.

De achternaam van uw kind kiezen

Als u getrouwd bent, mag u samen met uw partner de achternaam van uw kind bepalen. Dit doet u bij de Burgerlijke Stand en hiervoor moet u allebei persoonlijk aanwezig zijn. Het is handig om dit al tijdens de zwangerschap te doen. Als u dit niet voor of bij de aangifte van de geboorte doet, krijgt het kind automatisch de achternaam van de vader.

Als u niet getrouwd bent, mag u ook de achternaam kiezen. Ook hier moet u gezamenlijk een verklaring afleggen bij de Burgerlijke Stand. Dit kan bijvoorbeeld ook tijdens de zwangerschap wanneer u de ongeboren vrucht erkent. Doet u dit niet, dan krijgt het kind automatisch de achternaam van de moeder.

De keuze die u voor uw eerste kind maakt, geldt ook voor alle volgende kinderen in het gezin. Het is niet mogelijk om uw kind een dubbele achternaam te geven.

Zwangerschapsverlof

Heeft u een baan? Dan krijgt u zes weken voor de uitgerekende datum uw welverdiende rust: u mag met zwangerschapsverlof. Het is heel leuk om nog te werken, maar best zwaar aan het eind. In totaal heeft u recht op zestien weken zwangerschaps- en bevallingsverlof.

Als u zes weken voor de bevalling met verlof gaat, loopt het verlof dus door tot tien weken na de bevalling. U mag echter ook later dan zes weken van te voren stoppen met werken, met een minimum van vier weken. Het bevallingsverlof loopt dan uiteraard tot twee weken langer door.

U bent verplicht om het zwangerschapsverlof uiterlijk drie weken voor de gewenste ingangsdatum aan te vragen bij uw werkgever. U heeft daarvoor wel een zwangerschapsverklaring van uw verloskundige of arts nodig waarin de vermoedelijke bevallingsdatum staat vermeld.

Bent u zelfstandig ondernemer? De overheid heeft hiervoor een regeling getroffen.

Ouderschapsverlof

Ouderschapsverlof is onbetaald verlof dat u kunt opnemen als u zorgt voor kinderen jonger dan acht jaar. Dit geldt zowel voor moeder als vader. Voor ieder kind kunt u één keer ouderschapsverlof opnemen. U heeft recht op ouderschapsverlof als u minstens één jaar bij dezelfde werkgever werkt. Dit ouderschapsverlof kunt u laten aansluiten op uw bevallingsverlof.

U heeft recht op ouderschapsverlof van 26 maal uw wekelijkse arbeidsduur. Standaard geldt dat u een jaar lang voor de helft van uw werkweek gaat werken. In overleg met uw werkgever kunt u hiervan afwijken van deze standaardregel.

Ouderschapsverlof vraagt u schriftelijk aan via uw werkgever en tenminste twee maanden voordat uw verlof ingaat.

Let op: het opnemen van ouderschapsverlof kan ook gevolgen hebben voor de hoogte van de eventuele toeslagen die u van de Belastingdienst ontvangt. Informeer bij de Belastingdienst naar mogelijke financiële consequenties.

Aanpassen arbeidscontract

Misschien overweegt u om minder te gaan werken als de baby er straks is. Of wilt u juist meer gaan werken omdat uw partner minder gaat werken. Dit is mogelijk op basis van de Wet Aanpassing Arbeidsduur. Voorwaarde is wel dat u langer dan een jaar bij dezelfde werkgever werkt. Als er sprake is van een zwaarwegend bedrijfsbelang, kan uw werkgever het verzoek weigeren.

Meestal gaat het aanpassen van het arbeidscontract in goed overleg. Mocht u daar toch over in conflict komen met uw werkgever, dan komt het goed uit als u een OHRA Rechtsbijstandverzekering heeft.

Kinderbijslag

Met kinderen onder de achttien jaar heeft u automatisch recht op kinderbijslag. Na de geboorteaangifte krijgt u een aanvraagformulier toegestuurd door de Sociale Verzekeringsbank. Lees hierover meer op de website van de Sociale Verzekeringsbank.

Kinderopvang

De eerste tijd zult u uw kindje waarschijnlijk niet graag uit handen geven. Maar er komen momenten dat u kinderopvang nodig heeft, bijvoorbeeld als u weer gaat werken. Als uw kind naar de kinderopvang gaat, kunt u kinderopvangtoeslag ontvangen. U kunt deze aanvragen bij de Belastingdienst via www.toeslagen.nl.

Schrijf uw kind al vroeg tijdens de zwangerschap in bij een kinderdagverblijf. Veel dagverblijven kennen namelijk een wachtlijst. U kunt natuurlijk ook kiezen voor een gastouder. Of misschien willen opa en oma wel graag oppassen. Het zal niet de eerste keer zijn dat een kind per ongeluk iets omstoot bij de oppas thuis. Met de OHRA Aansprakelijkheidsverzekering kan de tegenpartij schadeloos gesteld worden.